SHIELD vzw staat deze week in Datanews met een opiniestuk van onze CEO Wim Bijnens.

Wij delen het artikel hier graag integraal met jullie.

Technologie is de kern van zorg: 

een lineaire financiering volstaat niet meer 

Als technologie exponentieel evolueert, moeten de investeringen daarin die logica volgen. Dat geldt ook voor de zorg, schrijft Wim Bijnens, CEO van non-profitorganisatie SHIELD vzw. 

Het is een bewogen week geweest. Enerzijds was ik aanwezig bij een rondetafelgesprek over cybersecurity in de zorg, georganiseerd door Zorgmagazine. Anderzijds las ik het artikel van Zorgnet Icuro over de snel stijgende ICT-kosten in ziekenhuizen (https://www.zorgneticuro.be/nieuws/ict-kosten-ziekenhuizen-stijgen-veel-sneller-dan-inflatie). De combinatie van beide heeft me doen nadenken over een fundamenteel spanningsveld in de zorg. 

Het gesprek rond cybersecurity was bijzonder boeiend. We kwamen tot een genuanceerd positieve conclusie: de cyberweerbaarheid groeit, en samenwerking, kennisdeling en het verstandig inzetten van middelen blijven de enige juiste weg vooruit. Tegelijk merkte ik een groeiende bezorgdheid over het tempo van verandering. De snelheid van cyberaanvallen, de ontwikkeling van AI en de algemene digitalisering is zo hoog dat het zelfs voor experts moeilijk bij te benen is, laat staan voor hele organisaties. 

Het artikel van Zorgnet Icuro maakte die zorg concreet: ICT-kosten in ziekenhuizen stijgen veel sneller dan de inflatie, terwijl de financiering daar onvoldoende op volgt. Door ICT enkel af te zetten tegen inflatie, wordt technologie impliciet gezien als een overheadkost – iets dat “erbij komt” en onder controle moet blijven. Vanuit dat perspectief lijkt het logisch dat de financiering moet volgen. Maar die redenering houdt geen stand in de realiteit. 

Technologische innovatie evolueert niet lineair, maar exponentieel. Elke nieuwe golf – van digitalisering tot data, cloud en nu AI – wordt sneller geadopteerd dan de vorige. De huidige AI-adoptie is daar misschien wel het meest extreme voorbeeld van. En het cruciale punt dat ik tijdens het rondetafelgesprek nogmaals besefte, is dat technologie geen overhead is die de zorg bedreigt. Integendeel: digitale systemen, data-analyse, beslissingsondersteuning en cybersecurity versterken de kern van zorg. Ze zijn een voorwaarde om kwalitatieve, veilige en effectieve zorg te kunnen blijven leveren. 

Dat heeft belangrijke implicaties. Als technologie exponentieel evolueert, moeten ook de investeringen daarin die logica volgen. Het idee dat we dit binnen een inflatiekader van enkele procenten per jaar kunnen benaderen, is niet alleen fout, maar zelfs gevaarlijk – het geeft een vals gevoel van beheersbaarheid. Tegelijk betekent dit dat fundamentele keuzes onvermijdelijk zijn: we kunnen niet alle bestaande zorgmodellen blijven financieren én tegelijk de technologische laag onbeperkt laten groeien. Het debat moet daarom gaan over herverdeling van middelen binnen de zorg, niet alleen over extra financiering. 

Wat me persoonlijk opviel, is dat dit betekent dat we kritisch moeten kijken naar waar middelen vandaag zitten en hoe ze in de toekomst anders ingezet kunnen worden. Budgetten zullen intern verschoven moeten worden, keuzes gemaakt. En ook de registratielast en administratieve complexiteit verdienen een herziening. Door deze ruimte te creëren, kunnen we investeren in wat écht waarde toevoegt aan patiëntenzorg. 

Waarom is dit urgent? Omdat wat we vandaag zien nog maar het begin is. De combinatie van AI en toekomstige technologieën zoals kwantumcomputing zal innovatie in zorg en farma exponentieel versnellen: snellere diagnostiek, gepersonaliseerde therapieën, nieuwe geneesmiddelen en efficiëntere zorgmodellen. Tegelijk neemt de cyberdreiging exponentieel toe: systemen worden complexer, afhankelijkheden groter en aanvalsmogelijkheden geavanceerder. 

Een lineaire kijk op kosten en financiering zal deze toekomst niet toelaten. Blijven spreken over “bijsturen van inflatie” terwijl de onderliggende realiteit exponentieel evolueert, is proberen een exponentieel probleem met lineaire instrumenten op te lossen. Het is, om het beeldend te zeggen, tegen hoge snelheid richting een muur rijden in de overtuiging dat een kleine correctie aan het stuur volstaat. 

Deze week, met het rondetafelgesprek én het artikel van Zorgnet Icuro, heeft me duidelijk gemaakt dat technologie niet langer ondersteunend is, maar tot de kern van zorg behoort. Dat besef moeten we meenemen in het bredere debat over financiering, middelenverdeling en toekomstbestendige zorg. 

Dit artikel is ook te vinden in Datanews: https://datanews.knack.be/opinie/technologie-is-de-kern-van-zorg-lineaire-financiering-volstaat-niet-meer/